الشيخ الطبرسي (مترجم: نورى و مفتح)

183

تفسير مجمع البيان (فارسى)

إِذا تُتْلى عَلَيْهِمْ آياتُ الرَّحْمنِ خَرُّوا سُجَّداً وَ بُكِيًّا : هر گاه قرآن بر آنها خوانده شود در برابر خدا سجده مىكنند و به تضرع و ناله مىپردازند . آرى آنها با همهء عظمتى كه دارند ، به ياد خدا اشك مىبارند . اما مردم غافل و سبكسر با همهء آلودگيهايى كه دارند ، از گريستن خوددارى مىكنند . فَخَلَفَ مِنْ بَعْدِهِمْ خَلْفٌ : پس از آنها يهوديان بوجود آمدند كه مردمى نابخرد و زشت رفتار هستند . مجاهد و قتاده گويند : مقصود دسته‌اى از همين امت است . أَضاعُوا الصَّلاةَ : محمد بن كعب گويد : يعنى نماز را ترك كردند . ابن مسعود و ابراهيم و عمر بن عبد العزيز و ضحاك گويند : يعنى نماز را به تأخير انداختند . از امام صادق ( ع ) نيز همين طور روايت شده است . وَ اتَّبَعُوا الشَّهَواتِ : و در راه حرام ، شهوات خود را دنبال كردند . وهب گويند : يعنى پس از آنها مردمى آمدند كه قهوه مىنوشيدند و قمار بازى مىكردند و دنبال شهوت و لذت بودند و وظائف خود را ترك و نمازها را تضييع كردند . فَسَوْفَ يَلْقَوْنَ غَيًّا : زجاج گويد : يعنى مجازات كجروى خود را خواهند ديد . چنان كه مىفرمايد : وَ مَنْ يَفْعَلْ ذلِكَ يَلْقَ أَثاماً ( فرقان 68 : هر كس چنين كند ، مجازات گناه را خواهد ديد ) برخى گويند : يعنى با شر و نوميدى مواجه خواهند شد . چنان كه شاعر گويد : و من يغو لا يعدم على الغى لائما يعنى : هر كس مرتكب كار زشت شود ، دچار حرمان و يأس خواهد شد . برخى گويند : غى ، واديى است در جهنم . إِلَّا مَنْ تابَ وَ آمَنَ وَ عَمِلَ صالِحاً : مگر كسانى كه نادم شوند و ايمان بياورند و كارهاى واجب و مستحبّ را انجام دهند . فَأُولئِكَ يَدْخُلُونَ الْجَنَّةَ وَ لا يُظْلَمُونَ شَيْئاً : اينان داخل بهشت مىشوند و هيچ ظلمى نمىبينند . از اينجا برمىآيد كه خداوند ، هيچكس را از پاداش عملش محروم نمىكند .